Her şeyi unutalım, bütün siyasi çekişmeleri ve her şeyi….

2007-2008 ekonomik krizini hatırlayalım, detaya girmeyeceğim ancak nasıl “domino etkisi” yarattığını hatırlarsınız. Kriz 2008’de ABD’de başladı deselerde arkası vardır. Inside Job belgeselinde, olayın arkaplanını göreceksiniz. Buda başka bir konu.

Özellikle 2. Dünya Savaşı’ndan sonra artık siyasi ve ekonomik sistemler birbirinden ayrı değildir. Eskiden bilardo topu modeli denilen bir model vardı. İki ülke arasındaki olaylar, iki ülkeyi etkilerdi ; tıpkı bir bilardo topunun diğerine çarptığında sadece ikisinin etkilenmesi gibi. Ancak değişen dünyada, özellikle 20. yüzyıl ile birlikte ekonomi dünya genelinde birbirini etkileyen bir sistem oldu.

Avrupa’ya ve bir çok ülkeye gaz ve petrol veren; başta Avrupa olmak üzre Çin ve Türkiye gibi bir sürü ülkeden yiyecek yada madde alan Rusya’nın ekonominin bozulması sizce sadece Rusya ile iligli bir olay mı ? Sadece Rusya’yı mı etkileyecek ?

Fark etmedikleri nokta ; Obama ve Merkel, Putin’in Ukrayna tutumuna karşılık “bedelini ağır ödeyecek” diye hareket ederek hareket ettikleri sırada kendi ülkelerinin ekonomilerini batırıyor olmalarıdır.

Batıdaki Putin Korkusu

Köpeklerin en tehlikelisi, kendini güvensiz hissedenlerdir. Sakatlar, ufak boylular, çocuğu olan dişi köpekler… Hepsi zayıflık hissi ile saldıracaktır. İşte ABD, kuklası AB ve NATO’nun yaptığıda  budur. Sert ifade olabilir ancak tamı tamına budur. Neden ?

  • Rusya’nın Gürcistan’daki Osetya ile Abazya başarıları (iki bölgeyi özerkleştirip kendine kattı),
  • ABD’nin açık açık “müttefikim” dediği Gürcistan’ı 2 gün içinde işgal ederek başkentine 40km kala Rus askerlerinin durması ve ABD, AB, NATO’nun sadece izlemekle kalması,
  • Ukrayna’nın AB baskısı yüzünden, Kırım’ı bir kaç günde kolayca kendine bağlaması ve herkesin “barış yapın” dediği dönemde; kimsenin kestiremediği şekilde Putin’in barış masasında Ukrayna’nın 3 bölgesine özerklik çıkartması,
  • Putin’in Ortadoğu’daki İran ve Suriye ile olan ilişkileri ve Suriye’deki müdahaleyi “kimyasal silahları Esad bize versin” diyerek engellemesi,
  • Putin’in kurduğu BRICS (Brazilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika Cum.), ŞİÖ (Şangay İş Örgütü), Avrasya Birliği gibi ekonomik ve siyasi birliklerin karşısında NATO ve AB’nin eli ve kolunun bağlanması

gibi nedenlerle Ukrayna’da yapılanlar son damla oldu. Çatışma durumunda Rus askerlerinin bütün arma ve etiketlerini, plakalarını çıkartıp ukrayna’ya girmesi; orada referandum ile özerklik ve ardından Rusya’ya bağlanması ve Rus askerlerinin tek mermi atmadan bunu yapması sıkıntıydı. Batı barış dedi, Putin’de barış dedi. Zaten Ukrayna’nın parçası olan 3 bölge temsilcileri ile Ukrayna devleti anlaşma için masaya oturdu. Masaya oturan merkezi yönetim ve kontrolü altında(!) bulunan bölge temsilcileriydi. Yani ? Yani demek oluyor ki kontrolden çıktı ve muhattap olarak alıyor Ukrayna hükümeti. Donetsk ve Lugansk özerk olmuş oldu, zaten 3 senelik özerkliği tanındı. Özerklik ilk adım, ardından bağımsızlık geliyor. Sonra Rusya’ya bağlanma.

İşte batı bunu beklemiyordu. Barış masasında da 3 bölgenin alınacağını düşünmüyordu. Ancak Putin hukukçuydu ve eski KGB ajanıydı. Kadrosu sağlamdır, bilgisi tamdır. Sonuç olarak batıyı yanılttı. Buna sinirlendiler. Sinirlenmekten çok korktular, çünkü yukarıda da saydığım olaylarda elleri ve kolları bağlı kaldı. Bu yüzden yaptırımlar tek çözümdü.

Rusya’ya Yaptırımlar

Obama ve Merkez, Putin (ve Rusya) için “çok ağır ödeyecekler” dediler. 5 ay sonra Rusya’nın durumu ortada. Ruble değer kaybediyor, Rusya’nın gelirinin yarısından fazlası olan petrolün varil fiyatı resmen çakıldı. Peki bu Rusya’yı durdurur mu ?

Her yerde “Rusya çöküyor” çığırtkanlıkları yapılmaya başladı. Rusya çökerse neler olacak, çok kısa ve çok basit şekilde anlatmaya çalışayım, değineyim.

Rusya'ya yapılan ambargo ve AB ile ABD'nin ürünleri

Rusya tarafından ithal edilen yani alınan ürünleri yukarıda görüyorsunuz. Üsttarafta 1.2 milyar dolarlardan, 800 milyon dolarlardan bahsediyoruz. Alınan ülkeler ?  Norveç, Polonya, Hollanda, İspanya, ABD, Almanya, Danimarka, Fransa, Kanada, Finlandiya.. En düşüğünün 300 milyon dolar+ yiyecek satışı var Rusya’ya. ABD 303 milyon dolarlık tavuk, Polonya 341 milyon dolarlık elma satışı yapıyor.

Rusya bunları sizden almazsa, Türkiye ve benzeri ülkelerden, yani daha “yakınlaşan” ülkelerden alırsa ne olacak ? Geleceğim onada.

Rusya doğalgaz ihracatı ve Avrupa Birliği

Rusya’da yüzlerce sene dünyaya yetecek doğalgaz ve petrol var. Doğalgazda ise İsveç, Finlandiya, Bulgaristan %75-%100’ünü, Avusturya, Slovakya, Polonya, Yunanistan %50-%75’ini, Almanya, Hırvatistan, Macaristan %25-%50’sini Rusya’dan karşılıyor.

Ben size daha güzelini şöyle anlatayım ;

Rusya'nın doğal gazı yüzlerce sene yetecektir

Rusya’nın doğal gazı yüzlerce sene yetecektir.

 

Rusya'nın ve İran'ın enerji sektöründe önemi

Görebileceğiniz üzre İran, Azerbaycan, kısaca Hazar Denizi çok çok önemlidir.

Gaz üreticileri ve gaz marketi

En büyük gaz ve petrol üreticileri ve dünyanın en büyük 2. gaz ve petrol tüketici bölümü (Avrupa). Türkiye’nin coğrafik olarak nasıl önemli olduğunu bir kez daha görüyoruz.

Doğalgazda Rusya bağımlılığı

Avrupa Rusya’ya bağlıdır.

Türkiye'nin doğal konusundaki stratejik önemi

Türkiye neden önemli bir kez daha görüyoruz.

Yaptırımlar Sonucunda Rusya Ekonomik Sıkıntıya Girerse Ne Olur ?

Rusya, Çin ile yakın işbirliği içinde. Çin ise Amerika’nın resmen arka kapısı. Çin Amerika’ya bağımlı, Amerika Çin’e bağımlı, Rusya ve Çin arasında da siyasal iş birliği mevcut. Çin’in Amerika’ya ve Amerika’nın Çin’e direkt olarak yaptırım uygulayacağını düşünmüyorum. Ancak Rusya ekonomik krize girerse Avrupa etkilenecek, Amerika etkilenecek, Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler etkilenecek. Türkiye’de doların yükselmesini görüyoruz, hepsi Rusya’ya bağlı.

Petrol bölgesinde IŞİD gibi onca tehlike varken petrol fiyatlarının düşmesi tesadüf mü ? Değil. Rusya’ya karşı atılan bir adım. Bu yapay bir şey ve böyle devam edemez. Bir yerde kırılacak, gidişat gösteriyor ki ; kırıldığı noktada dünya ekonomik krize girecek.

Putin’in başa gelişini hatırlayın, bilmeyenler ise Putin’in Rusyası adlı belgeseli izlesin. Putin, Rus ekonomisini kalkındırdı ve bunu petrol ve doğalgaz fiyatlarının yüksek olmasına borçluydu. Dünya ekonomik krize girdiğinde petrol ve doğalgaz fiyatları artacak. Peki bilin bakalım bu durumdan kim kazançlı çıkacak ?

Eğer böyle bir şey olursa, şimdilik acı çeken Rusya, o zaman hiçbir ülkenin gelişemediği gibi atılım yapacaktır. AB ve ABD, bu işten zararlı çıktıklarını anlayacaklardır. Rusya’ya yapılan yaptırımlar AB’yi etkileyecektir. Rusya AB yerine veya ABD yerine Türkiye’den tavuk ve elma alabilir; ancak AB, Rusya yerine ve Rusya’nın kontrol ettiği ülkeler yerine başka ülkelerden bunu temin edemez.

Kısa vadede Rusya, uzun vadede AB ve ABD zararlı çıkacaktır.

Şu ana kadar Rusya bu konuda neredeyse hiçbir şey yapmadı ve sadece izledi. Düşüşe hala bir önlem alabilmiş değil. Ancak Rusya önlem almaya başlarsa, piyasaların çok dalgalanacağını ve bir çok şirketin ve üreticinin etkileneceğini düşünüyorum.

Rusya bu süreçten sağ ve az hasarla çıkabilir. Zaten büyük krizi yeni atlatmış ve Yunanistan başta olmak üzre iflas eden 3-4 ülkesini hala kurtarmaya çalışan AB ne kadar hasarla atlatabilecek ?

Kategori: Genel - Politika